Ιστολόγιο

Στο παρόν ιστολόγιο δημοσιεύονται άρθρα και δικαστικές αποφάσεις τον οποίων η επιλογή στηρίχθηκε στην ιδιαιτερότητα των υποθέσεων που έκριναν και στο νομικό ενδιαφέρον που παρουσιάζουν


Σε συμμόρφωση προς τις απαιτήσεις του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων 679/2016, ως προς την δημοσίευση των δικαστικών αποφάσεων ακολουθείται η πρακτική της ανωνυμοποίησης των στοιχείων των φυσικών προσώπων (ονοματεπώνυμα, διευθύνσεις, καθώς και κάθε άλλο στοιχείο από το οποίο θα μπορούσε εμμέσως να προκύψει η ταυτότητα των φυσικών προσώπων) πλην των στοιχείων που αφορούν στα πρόσωπα των πληρεξουσίων δικηγόρων (βλ. σχετικά τις αποφάσεις με αρ. 1319/2000, 43/2009 της Aρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και τη γνωμοδότηση με αρ. 2/2006).

Ακυρότητα του όρου απαλλαγής ασφαλιστικής εταιρείας σε περίπτωση που ο ασφαλισμένος για την αστική του ευθύνη δεν έλαβε τα προβλεπόμενα από το Νόμο μέτρα ασφαλείας


Ο όρος που προβλέπει εξαίρεση της ασφαλιστικής εταιρείας αν δεν είχαν ληφθεί τα προβλεπόμενα από το νόμο μέτρα ασφαλείας είναι άκυρος λόγω αντίθεσης στις αναγκαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 25 και 33 ΑσφΝ. Η εν λόγω περίπτωση υποκειμενικής εξαίρεσης, δηλαδή η εξαίρεση των ζημιών για τις οποίες ο ασφαλισμένος δεν έχει λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα προστασίας ελέγχεται ως αντίθετη με τις διατάξεις των αναγκαστικού δικαίου διατάξεων 25 και 33 Ασφ.Ν. και συνακόλουθα ως άκυρη, καθότι περιστέλλει κατά παράβαση των οικείων διατάξεων την παροχή του ασφαλιστή.

Ειδικότερα, σύμφωνα με την ειδική διάταξη του άρθρου 25 του Ασφ.Ν. στην περίπτωση ασφάλισης αστικής ευθύνης δεν παρέχεται κάλυψη, μόνο εάν οι πράξεις ή οι παραλείψεις προκλήθηκαν από δόλο του λήπτη της ασφάλισης ή του ασφαλισμένου ενώ σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 33 παρ. 1 του Ασφ.Ν. κάθε δικαιοπραξία που περιορίζει τα δικαιώματα του ασφαλισμένου είναι άκυρη, εκτός αν ορίζεται άλλως στον ίδιο νόμο, πράγμα το οποίο δεν συμβαίνει στην υπό εξέταση περίπτωση. Αυτό σημαίνει ότι εφόσον οι πράξεις ή οι παραλείψεις του ασφαλισμένου που οδηγούν στην ευθύνη αυτού οφείλονται είτε σε βαριά είτε σε ελαφρά αμέλεια παρέχεται ασφαλιστική κάλυψη, σύμφωνα δε με το άρθρο 33 παρ. 1 του Ασφ.Ν. δεν μπορεί να εξαιρεθεί της ασφαλιστικής κάλυψης με συμφωνία των μερών κανένας βαθμός αμέλειας του λήπτη της ασφάλισης. Συνακόλουθα δεν είναι επιτρεπτή κάθε σχετική διατύπωση που επιρρίπτει στο πλαίσιο της ασφάλισης αστικής ευθύνης στον ασφαλισμένο τη λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων προστασίας διότι κάτι τέτοιο ισοδυναμεί ουσιαστικά με την απαίτηση επίδειξης επιμέλειας προκειμένου να παρασχεθεί κάλυψη ή αντίστροφα με την εξαίρεση της αμελούς συμπεριφοράς [βλ. ΑΠ 846/2003 ΕΕμπΔ 2003, 839 επ.]. Συνεπώς, η ανωτέρω ένσταση που προτείνει η εναγόμενη ασφαλιστική εταιρία πρέπει να απορριφθεί ως νόμω αβάσιμη [ad hoc ΠΠρΑθ 2078/2016 ΝΟΜΟΣ]. Ο ανωτέρω όρος του ασφαλιστηρίου συμβολαίου, που προβλέπει ότι η ασφαλιστική κάλυψη δεν ισχύει σε περίπτωση μη τήρησης των μέτρων ασφαλείας δεν αναφέρεται έγκυρα και στην περίπτωση που από αμέλεια, (βαριά ή ελαφριά), παραλείψει ο ασφαλισμένος την τήρηση μέτρων ασφαλείας, εφόσον τούτο θα κατέληγε σε ανεπίτρεπτο περιορισμό των δικαιωμάτων του ασφαλισμένου, που απορρέουν από τον ν. 2496/1997 και δεν μπορεί να προβλεφθεί έγκυρα και για την περίπτωση αυτή, αφού δεν πρόκειται για είδος ασφάλισης από αυτές του άρθρου 33 παρ. 1 του εν λόγω νόμου (μεταφοράς πραγμάτων, πίστωσης, εγγύησης, θαλάσσιας και αεροπορικής ασφάλισης ζημιών) και αναιρεί την ασφάλιση αστικής ευθύνης, η οποία βασίζεται στην υπαιτιότητα [ΠΠρΑθ 909/2016 ΝΟΜΟΣ].

Σε διαφορετική περίπτωση ο επίμαχος όρος αποκλείει ή περιορίζει υπέρμετρα τις υποχρεώσεις της ασφαλιστικής εταιρείας αφού δεν απομένουν ασφαλιστικοί κίνδυνοι προς κάλυψη και ουσιαστικά ματαιώνει τον σκοπό σύναψης της ασφαλιστικής σύμβασης. Κατά την χαρακτηριστική διατύπωση της ΕφΠειρ 515/2015 ΝΟΜΟΣ (που έκρινε περί του όρου άρσης ασφαλιστικής κάλυψης σκάφους για αστική ευθύνη έναντι τρίτων) : «Σημειωτέον ότι δεν δικαιολογείται από τον εν γένει σκοπό της ασφαλιστικής συμβάσεως, που αφορά την κάλυψη των σχετικών κινδύνων, η τυχόν εξαίρεση από αυτήν (κάλυψη) όλων των περιπτώσεων παράβασης των κανόνων που διέπουν τους πλόες αντίστοιχου τύπου σκαφών, αφού σε τέτοια περίπτωση θα απέμεναν ελάχιστοι ασφαλιστικοί κίνδυνοι προς κάλυψη. Μάλιστα, για να καταδειχθεί ότι η ως άνω επικληθείσα περίπτωση εξαίρεσης δεν συνάδει με τον εν γένει σκοπό της ασφαλιστικής συμβάσεως, αναφέρεται ότι αυτή είναι αντίστοιχη με την εξαίρεση της καλύψεως ασφάλισης αστικής ευθύνης αυτοκινήτου σε περίπτωση παράβασης του οδηγού του οποιασδήποτε διατάξεως του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, δηλαδή ουσιαστικά αναίρεση της όλης της ασφαλιστικής καλύψεως».